Küresel Isınma İle İklim Değişikliği Arasındaki Fark

Küresel ısınma ile iklim değişikliği arasındaki fark; Küresel ısınma dünya genelinde ortalama sıcaklık artışı, iklim değişikliği ise uzun vadede bu değişikliklerin göstermiş olduğu etkilerdir.

Bu kısa bilgilendirmeden iklim değişikliğinin, küresel ısınmaya göre çok daha geniş bir süreci kapsadığını söylememiz yanlış olmayacaktır. Elbette ki yapmış olduğumuz bu akademik kısa tanım küresel ısınma ile iklim değişikli arasındaki farkın anlaşılmasına yeterli değildir. Her iki kavramın arasındaki farkın tam olarak anlaşılabilmesi için öncelikle; Küresel ısınma nedir? ve İklim değişikliği nedir? sorularına kısaca yanıtlar verelim.

Küresel Isınma Nedir? (Kısaca)

Atmosferde biriken ve sera etkisine sahip gazların artması sonucu dünyanın yüzeyinin ortalama sıcaklığının uzun vadede artması küresel ısınma olarak tanımlanır. Dünya genelindeki ortalama sıcaklığın artmasına temel neden ise sera etkisidir. Güneşten gelen ısılar yeryüzüne ulaştıktan sonra tekrar atmosfere dağıtılır. İşte atmosferde olağanın üstünde biriken sera gazları güneşten dünyaya gelen ısıların tekrar atmosfere yayılmasını önler. Bu şekilde de küresel çapta sıcaklık artışı görülür.

Sera etkisine neden olan gazların başında ise fosil yakıt kullanımına bağlı olarak salınan karbondiosit, metan ve azot gazları gelir. Tahmin edebileceğiniz gibi bu gazların atmosfere salınımında başrolde insanoğlu oynamaktadır. Fosil yakıtların tamamı insanların üretim ve tüketim aktiviteleri sonucu kullanılmaktadır.

Evden Çalışma İçin Eğitimler ve Sertifikalar

×

İklim Değişikliği Nedir? (Kısaca)

İklim değişikliği ise; Yine dünya genelindeki uzun dönemdeki iklim sisteminde meydana gelen tüm değişiklikleri ifade eder. Küresel ısınmanın aksine iklim değişikliği sadece dünyadaki sıcaklık artışı ile sınırlı olmayıp, mevsim geçişleri, aşırı hava olayları, yağışlardaki tutarsızlık gibi farklı birçok etkene bağlı olarak gerçekleşir.

Yukarıda sıralamış olduğumuz tüm bu değişiklikler küresel ısınmada olduğu gibi insan faaliyetlerine bağlı olarak gerçekleşebileceği gibi doğal süreçlerden de geçerek gerçekleşmesi mümkündür. Ancak çevre ile barışık olmaksızın gerçekleşen insan faaliyetleri küresel ısınmanın başlıca nedenleri arasında yer aldığı gibi doğal olarak iklim değişikliğinin de büyük bir parçasıdır. Bu konudaki ortak görüş ise küresel ısınmanın, iklim değişikliğinin bir tetikleyici parçası olarak görülmesidir.

Bilimsel Açıdan Küresel Isınma İle İklim Değişikliği Arasındaki Farklar

Küresel ısınma ve iklim değişikliği artık insan sağlığını oldukça olumsuz etkiler boyutlara ulaştığı bir gerçektir. Nasıl ki sorun küresel çapta kendisini gösteriyor ise çözümünde de küresel çapta alınacak önlemler söz konusu olur.

Yukarıda yapmış olduğumuz kısa tanımlardan sonra küresel ısınma ile iklim değişikliği arasındaki farklar açıklamamız çok daha kolay olacaktır. Genel olarak aşağıdaki alt başlıklar halinde bu farkları sıralamamız mümkündür.

Kapsam Farkı

Küresel ısınma ile iklim değişikliği arasındaki fark en fazla her iki kavramın kapsamı üzerinde görülür. Şöyle ki küresel ısınma dünya genelindeki ortalama yüzey sıcaklıklarındaki artış iken, iklim değişikliği küresel ısınmayı da kapsayacak şekilde kuraklık, aşırı hava olayları, okyanus akıntıları, rüzgar sistemleri veya yağış düzeni gibi konuları da kapsar.

Küresel Isınma İle İklim Değişikliğinin Etki Alanları

Diğer bir önemli fark etki alanlarında görülür. Küresel ısınmanın etkileri kendisini doğrudan göstermez. Daha çok biz dolaylı olarak etkilerini gözlemleyebiliriz. Örneğin artan sıcaklıklar nedeniyle buzulların erimesi beraberinde kuraklık riskini ve doğal olarak çeşitli ekosistemlerin zarar görmesine neden olur.

İklim değişikliğinin etkileri ise kendisini doğrudan gösterebilir. Örneğin iklimdeki önemli ölçüde gerçekleşen bir değişiklik tarımsal üretimi doğrudan etkileyerek ekonomik kayıplara neden olur. Bu bilgiler ışığında küresel ısınmanın etkileri çevresel olarak gözlemlenirken, iklim değişikliğinin etkileri çevresel etkiler ile birlikte toplumsal ve ekonomik alanlarda da kendisini gösterir.

Küresel Isınma İle İklim Değişikliğinin Zaman Bakımından Farkı

Yazımızın başında küresel ısınmanın daha çok fosil yakıtların kullanımına bağlı olarak gerçekleştiğini ve doğal olarak temel kaynağının insan aktiviteleri olduğunu söylemiştik. Küresel ısınma ilk olarak üretimin hız kazanmış olduğu sanayi devriminden sonra gözlemlenmeye başlanmıştır.

Ancak milyonlarca yıldır dönen dünyamızda bu süre zarfında farklı yüz yıllarda iklim değişikliği gözlemlenmiştir. Örneğin buzul çağlarda küresel ısınmadan söz etmek mümkün değil iken, bu çağlarda dahi iklim değişikliği söz konusu olmuştur. Ancak unutmamak gerekir ki küresel ısınma iklim değişikliğinin bir tetikleyicisidir.

Küresel Isınma İle İklim Değişikliğinin Neden-Sonuç Bakımından Farkı

Küresel ısınma ile iklim değişikliği farkı ise neden-sonuç ilişkisinde kendisini gösterir. Küresel ısınmanın nedeni atmosferdeki sera gazı etkisi yaratan gazların artışıdır. Bu artış nedeniyle buzulların erimesi sonucu deniz seviyelerindeki yükselmeler iklim değişikliğinin nedeni olarak görülebilir. Elbette ki iklim değişikliğinin tek temel nedeni küresel ısınma değildir. Dünyanın doğal dengesindeki tüm değişikliklerin iklim değişikliğine neden olabileceğini unutmamak gerekir.

Ölçüm Yöntemleri Bakımından Küresel Isınma İle İklim Değişikliği Farkı

Küresel ısınma ile iklim değişikliği arasındaki farkı ölçüm tekniklerinde de görürüz. Küresel ısınma dünyanın yüzey sıcaklığındaki verilerin ölçülmesi ile tespit edilebilir. Bunlar uzun vadedeki sıcaklık kayıtları, okyanus sıcaklıkları, uydu gözlemleri gibi gerçekleşebilir.

İklim değişikliği ise küresel ısınmaya göre çok daha farklı tekniklerle ölçülebilir. Buzulların kaybı, beklenmeyen hava olaylarının sıklığı, yağışlar veya deniz seviyelerindeki değişimler ile kısmen de olsa iklim değişikliği konusunda bir tespitte bulunulabilir.

Örneklerle Küresel Isınma İle İklim Değişikliği Arasındaki Fark

Küresel Isınma İle İklim Değişikliğinin Nedenlerinin Karşılaştırılması

Küresel ısınma ile iklim değişikliği arasındaki fark konusunda yukarıda vermiş olduğumuz bilgileri dilerseniz her iki kavrama neden olan durumları karşılaştırarak pekiştirelim.